Bu yayın genel bilgilendirme amacı taşır. Süreler ve uygulanacak yol somut olaya göre değişebilir.
Süre, fesih bildirimiyle başlar
İş sözleşmesi işveren tarafından sona erdirilen işçi, fesih bildiriminde sebep gösterilmediğini veya gösterilen sebebin geçerli olmadığını düşünüyorsa işe iade talebini değerlendirebilir. İşe iade talebiyle doğrudan dava açılmadan önce arabulucuya başvurulması zorunludur. Başvuru, fesih bildiriminin tebliğinden itibaren bir ay içinde yapılmalıdır.
Bu süre hak düşürücü niteliktedir. Bu nedenle fesih bildiriminin hangi gün ve hangi yöntemle yapıldığı önem taşır. Yazılı fesih bildirimi, e-posta, noter bildirimi veya fiilî fesih iddiası bulunan durumlarda başlangıç tarihi somut olayın belgeleriyle belirlenir.
İşe iade koşulları birlikte değerlendirilir
Bir aylık sürede başvuru yapılması tek başına işe iade hakkının bulunduğu anlamına gelmez. Genel olarak aşağıdaki koşullar incelenir:
- İş sözleşmesinin belirsiz süreli olması,
- İşyerinde kanunun aradığı sayıda işçi çalışması,
- İşçinin en az altı aylık kıdeminin bulunması,
- İşçinin işletmenin bütününü sevk ve idare eden işveren vekili konumunda olmaması,
- Feshin geçerli veya haklı bir nedene dayanıp dayanmadığı.
Aynı işverenin aynı işkolundaki farklı işyerleri, işçi sayısı hesabında birlikte değerlendirilebilir. Yer altı işlerinde çalışan işçiler yönünden altı aylık kıdem koşulu aranmaz.
Arabuluculuk sonrasında iki haftalık dava süresi
Arabuluculuk görüşmelerinde anlaşma sağlanamazsa son tutanağın düzenlendiği tarihten itibaren iki hafta içinde iş mahkemesinde dava açılması gerekir. Taraflar anlaşırsa anlaşma belgesinde işe başlama tarihi, boşta geçen süre ücreti ve işe başlatmama halinde ödenecek tazminatın parasal miktarı açıkça belirlenmelidir.
Hangi belgeler korunmalı?
Fesih bildirimi, iş sözleşmesi, ücret bordroları, SGK kayıtları, yazışmalar, performans değerlendirmeleri, savunma istemleri ve işyeri içi bildirimler birlikte önem taşıyabilir. Ekran görüntüsü veya dijital kayıtların kaynağı ve bütünlüğü korunmalıdır.
İşe iade sürecinde bir aylık başvuru süresinin yanı sıra kıdem ve ihbar tazminatı, kullanılmayan izin ücreti ve diğer işçilik alacakları ayrı hukuki değerlendirme gerektirebilir.